Helsinki. Een stad waar ik vooraf veel van verwacht, al kan ik niet goed plaatsen waarom. In deze reisblog neem ik je mee in 36 uur Helsinki, die ik in de winter van 2025 in de stad doorbreng.
Helsinki in januari nodigt niet direct uit, maar toch wil ik het nog eens de kans geven in de zomer.
Ieder jaar moet ik me kwalificeren voor het Skyteam / Flying Blue programma en omdat SAS sinds kort bij het Skyteam programma is aangesloten, heb ik de kans om meer van de Scandinavische landen te ontdekken. Dit keer vlieg ik via Helsinki met een overstap in Istanbul naar Tallinn.
Van Helsinki Vliegveld naar de stad
Onze vlucht komt laat aan en vanaf het mooie vliegveld van Helsinki pakken we de trein naar het Radisson Blu hotel in het centrum van Helsinki. Het station bevindt zich onder het vliegveld en je merkt meteen dat het (openbare) vervoer van de luchthaven naar de stad goed is geregeld.
Een treinkaartje kost slechts 4 euro en na ongeveer 30 minuten staan we midden in het centrum van de stad.
Verkeerde periode
Na een goede nacht in het Radisson Hotel stap ik vol goede moed het centrum in, maar al snel valt op dat de stad niet leeft. Sterker nog, Helsinki voelt grijs aan en er is weinig tot niets te beleven in het centrum.
Na meerdere mensen gesproken te hebben ontdek ik dat januari niet de beste maand is om Helsinki te bezoeken. De dagen zijn kort – slechts 5 uren licht per dag – en mensen besteden veel tijd binnen, vanwege de kou.
Hoewel reisblogs op Nomadmenu vaak een focus hebben op eten en drinken, is dat in Helsinki lastig. In januari zijn de terrasjes dicht of zitten verscholen in een van de winkelcentrums.
Free Walking tour
Om toch wat van de stad te ontdekken kies ik ervoor om een Free Walking tour te doen en dat lijkt een goede keuze. Bianca van Free Walkingtours Helsinki vertelt met passie over de stad en laat delen van het centrum zien waar wél mensen komen.
Helsinki Market Square
Tijdens de walking tour komen we langs Market Square. Een kleine markt gelegen naast het stadhuis van Helsinki. Omringd door kleurrijke gebouwen kijk ik er tijdens de tour naar uit om Helsinki in de zomer te bezoeken.
De markt bestaat uit een tiental kraampjes waar je souvenirs, maar ook vooral lokaal eten kunt kopen. Een van de specialiteiten is Lohikeitto – een Zalm soep – maar ook Pulla en Karelian pasty mogen niet ontbreken als je een lokale foodtour gaat doen.
Als je Helsinki wél in januari of februari bezoekt, kun je ook op zoek naar de Runeberg Cake, die volgens traditioneel recept van zijn vrouw wordt gemaakt ter ere van zijn verjaardag.
Verder vind je aan Helsinki Market Square een klein park met de nodige terrasjes, een kleine haven en openbare sauna’s. Hoewel momenteel niet uitnodigend vanwege het weer, begint hier wel een sprankeltje van Helsinki op te bloeien, waarvan ik denk dat het in de zomer heerlijk vertoeven is.
Domkerk van Helsinki
Vrijwel iedere stad heeft zijn unieke verhalen en kenmerkende gebouwen en een van de kenmerkende gebouwen van Helsinki is de Domkerk.
Hoewel ik moet bekennen dat ik vaak afdwaal bij historische verhalen – het heeft niet helemaal mijn interesse – is er één detail dat mij bijblijft over deze kerk.
Carl Ludvig Engel – de architect van de kerk – had een dwangmatige liefde voor symmetrie. Het schijnt dat tijdens de bouw van de kerk echter geen rekening is gehouden met de grootte van de klokken, waardoor er een bijgebouw geplaatst moest worden náást de kerk, om de kerkklokken te kunnen plaatsen.
Het lastige met het plaatste van een bijgebouw en obsessie voor symmetrie is dat er daardoor nóg een identiek bijgebouw geplaatst moest worden, waar in dit geval geen functie voor is. Het resultaat is dan ook dat er twee bijgebouwen staan, waarvan een al honderden jaren leeg staat en niet wordt gebruikt.
De gemiddelde inwoner van Helsinki drinkt 10 kilo koffie per jaar. Dat komt neer op gemiddeld 8 koppen per persoon per dag. Dat heeft alles te maken om de lange donkere dagen door te komen.
Sauna’s
Helsinki is hét land van de sauna. Dat zie je ook terug aan de 3,5 miljoen sauna’s die het land rijk is, voor slechts 5,5 miljoen inwoners. Het schijnt dan ook lastiger te zijn om een appartement of huis te kopen zonder sauna, dan met.
Ook zie je in Helsinki publieke sauna’s en hoewel de temperaturen tegen het vriespunt liggen als ik Helsinki bezoek, is het een komen en gaan van mensen die uit de sauna in het koude water springen.
Voor de koukleum is er ook een zwembad op de steiger met warm water en hoewel ik kleur moet bekennen (ik zou dat warme water in springen), zie ik niemand comfortabel het warme zwembad gebruiken.
Tijdens onze wandeling door de stad stuitten we op een (klein) reuzenrad, waarin óók een bakje is omgedoopt tot sauna. Zo kun je – naakt – in het reuzenrad over de stad uitkijken en dat moet nogal een belevenis zijn.
In Finland is Zweeds daardoor een verplicht vak op scholen, terwijl dat andersom niet zo is. In Zweden hoef je dus niet verplicht Fins te leren.
Op verkeers- en naamborden zie je naast de Finse naam, dus ook de Zweedse aanduiding staan.
Het panterblok
Hoewel ik er weinig achtergrondinformatie over kan vinden, laat ik mij tijdens de tour vertellen dat in het vroege Finland – toen nog niet iedereen kon lezen – men gebruik maakte van dieren als aanduiding voor blokken en wijken.
Zo heette niet een straat de “Panterstraat” maar was het hele blok of hele district te herkennen aan de panter. Op deze manier kon je met mensen afspreken, ook als ze niet in staat waren om straatnamen te herkennen.
Op sommige plaatsen in de stad vind je deze unieke bordjes nog terug op de gevels.
Italiaans marmer in Finse kou
Tijdens onze wandeltocht lopen we langs het Stora Enso hoofdkantoor. Een gebouw dat ontworpen is door Alvar Aalto en onder de lokale bevolking niet bepaald geliefd is.
Hoewel over smaak valt te twisten, vinden veel mensen het een té minimalistisch gebouw dat niet in bij de stijl van Helsinki past. Het helpt ook niet mee dat er veelal gebruik is gemaakt van Italiaans marmer dat goed gaat op warme temperaturen (en dus niet op Finse kou).
Hierdoor verkleurt het marmer snel én heeft het veel onderhoud nodig, waar de lokale bevolking in de vorm van hogere belasting tot op de dag van vandaag voor opdraait.
Restaurants Helsinki
Om toch aandacht te besteden aan leuke plekjes om een hapje of drankje te nuttigen als je in Helsinki bent, krijg ik de tip om uit eten te gaan in een van de kantines van een Universiteit.
Het is namelijk zo dat Finland zich inspant om studenten gezond te laten eten en wil dat doen door gratis – gezonde – lunch aan te bieden voor iedere student tot de hogere school. Op hogere scholen en Universiteiten kun je vervolgens voor minder dan 3 euro een uitgebreide – gezonde – lunch kopen.
Ook mensen die niét studeren mogen gebruik maken van de gezonde keuzes die kantines bieden tegen lage prijzen en dat zorgt er voor dat dit ontmoetingsplaatsen worden voor inwoners van de stad.
Verder valt mij op dat je in Helsinki veel Döner restaurantjes ziet. Zoveel zelfs dat ik mezelf er van overtuig dat ik deze lokale specialiteit niet over mag slaan.
Bibliotheken Helsinki
Een andere ontmoetingsplek is de bibliotheek. Inwoners van de stad spreken veel af bij bibliotheken. Los van het lenen van boeken, kun je daar namelijk ook terecht voor (bord)spelletjes, maar ook voor het gebruik van bijvoorbeeld 3D-printers.
National Library Helsinki
Een van de mooiste bibliotheken is de National Library in Helsinki. Helaas is de bibliotheek dicht als wij de stad bezoeken – zondag – maar na een zoektocht op internet snap ik wel waarom Bianca hier zo enthousiast over is.
Santa Claus village
Ben je langere tijd in Finland in de winter? Dan mag een bezoekje aan de officiële woonplaats van de Kerstman niet ontbreken.
In het plaatstje Napapiiri – redelijk in het noorden gelegen – kun je een bezoek brengen aan Santa Clause Village.
foto / bron: Santaclausvillage.info
Helsinki stedentrip
Het is jammer dat ik Helsinki bezoek in de verkeerde periode, omdat de stad – denk ik – veel te bieden heeft. Het is een mix van historische gebouwen, modern en goed openbaar vervoer, tradities zoals de bibliotheken en een vooruitstrevende gedachte gelet op gratis onderwijs en (bijna) gratis lunch voor studenten.
De kans s aanwezig dat ik Helsinki nog eens bezoek in een zomerse periode, omdat ik hoop dat de stad mijn verwachtingen dan wél waar kan maken.
Viking Line naar Tallinn
Na mijn bezoek aan Helsinki stap ik op de Viking Line naar Tallinn. Een ticket voor deze boot kost 29 euro en daarmee krijg je een overtocht op een – zij het ietwat gedateerd – cruiseschip.
De overtocht duurt ongeveer vier uren en op het moment dat ik de oversteek maak is het lekker rustig aan boord.
De boot bestaat uit 12 verdiepingen met restaurants, een casino en diverse hutten. Er is ook een buitenterras en dat lijkt me heerlijk als je in de zomer de overstap maakt.
Tax Free winkelen Helsinki
Wil je nog wat inslaan voor je je weekendtrip naar Tallinn of Helsinki afsluit? Dat kan. Aan boord is een grote Tax Free winkel aanwezig waar je voor schappelijke prijzen nog wat eten, luchtjes of elektronica in kunt slaan.
